Environmental Impact Measurement

Value-Driven System, Measurable Impact

Doğuştan Sürdürülebilirlik

nivo’da sürdürülebilirlik sonradan benimsenmiş bir yaklaşım değil; sistemin en başından beri temelinde var. Modada döngüselliği merkeze alan bu iş modelimizle, moda ürünlerinin ömrünü uzatıyor, onları atık olmaktan çıkarıp yeniden değere dönüştürüyoruz.

Dünyada sadece 1 yılda 85 milyar moda ürünü atıl ve atık haline gelmekte. nivo’da biz bu ürünlerin kullanım ömürlerini uzatarak sürdürülebilir bir değer yaratıyoruz.

Partner markalarımızdan ürünleri alarak onları Türkiye’nin ilk ve en büyük Yenileme Merkezi’nde yeniliyoruz. Yenilenen ürünleri yapay zekâ teknolojisiyle yeniden fiyatlandırdıktan sonra nivo mağazalarında yeni kullanıcılarıyla buluşturuyoruz. Partner markalarımızdan aldığımız ürünleri yenileyerek yarattığımız çevresel etkiyi hesaplıyor, sonuçları şeffaflıkla paylaşıyoruz.

Yarattığımız Etkiyi Neden Ölçüyoruz?

Why Do We

Hızlı modanın etkisi ile, henüz kullanıcısı ile tanışamadan atık hale gelen veya ihtiyaçtan fazla alınıp kullanılmayan ürünler gezegenimize olumsuz yönde çevresel etki ve ekonomimize ise gereksiz bir gider oluşturuyor.

Küresel karbon emisyon kaynaklarına baktığımızda moda endüstrisinin %10 gibi önemli bir paya sahip olduğunu görüyoruz. Bu toplam uçuşların ve deniz taşımacılığının neden olduğu karbon emisyonundan çok daha fazlası anlamına geliyor.

Moda endüstrisinde üretilen ürünlerin karbon emisyonlarını ve su ayak izi değerlerini ölçerek bu ürünlerin çevresel etkisini bilmek, sürdürülebilir ve döngüsel bir moda endüstrisi sistemi elde etmenin çok önemli bir başlangıcı olarak görülebilir. Atık olma tehlikesinde olan moda ürünlerinin toplanıp yeniden sektör döngüsünde tüketime hazır hale getirilerek çevre üzerinde yarattığı olumlu etkiyi öğrenmek adına, bu ürünlerin üretim aşamasında saldıkları karbon miktarı ve su kullanımları hesaplanarak bulunuyor.

Nasıl Ölçüyoruz?

Çeşitli sebeplerle satışa sunulamamış ürünleri yeniden kullanılabilir bir hale getirerek mevcut üretimin boşa gitmesini engelliyor, böylelikle bir ihtiyaca karşılık ikinci bir ürünün üretilmesine engel oluyoruz.

Yeni ürün üretiminden doğacak karbon emisyonu ve su kullanımı engellenirken, yenileme işlemleri sırasında da bir takım malzeme, enerji ve su kullanılıyor. Yapılan hesaplamalarda bu sarfiyatlar da dikkate alınıp toplam kurtarılan emisyon ve su kullanımı faydasından azaltılmıştır. Bugüne kadar önlemiş olduğumuz toplam emisyon ve su kullanımı verileri işlem sarfiyatlarının çıkarılması ile bulunmuş net değerlerdir.

Ecoinvent Logo

Ürün spesifik emisyon hesaplarında, Ecoinvent LCA veri tabanı ve literatür yardımı ile tekstil ürününün üretilmesinden kaynaklanan sera gazı emisyonu tespit edilmiştir. Elde edilen bu emisyon değeri spesifik olarak bedeni belirtilmediği takdirde orta bedene (Örneğin üst giyim ürünleri için M beden gibi) eşit kabul edilerek, diğer bedenler içinde boyut ve kütle oranları kullanılarak beden spesifik emisyon faktörleri bulunmuştur.

Bulunan bu faktörlerden ürün özelinde yapılan işlemlerden kaynaklanan emisyonlar net fayda bulunması amacıyla çıkartılmıştır. Bu yöntemle, kullanıcının satın aldığı o ürün özelinde kullanıcının bu ürünü satın alarak ne kadar emisyon oluşmasının önüne geçtiği spesifik olarak ortaya konulmuş olmaktadır. Döngüsel alışveriş platformlarımızdan alışveriş yapan kullanıcı üzerindeki kıyafeti satın alarak çevreye ne kadar CO2 eşdeğeri salımının önüne geçtiğini somut olarak bilmektedir.

Carbon emissions from production
Carbon emissions from enewal processes
Net carbon emissions avoided

For example, if a customer purchases a renewed men’s medium-sized t-shirt that has gone through general cleaning and stain removal, the emissions avoided are calculated as follows: The average production emissions for an M-size t-shirt are estimated at 7 kgCO₂e. Renewal processes add:  General cleaning: 0.025 kgCO₂e  Stain removal: 0.048 kgCO₂e Net emissions benefit: 7 - (0.025 + 0.048) = 6.93 kgCO₂e

Aynı işlemler su ayak izi için de ilgili faktörlerle yapılarak net su ayak izi azaltımları ürün özelinde hesaplanmıştır. Ürünlerin kullanım durumuna göre potansiyel ömrü dikkate alınmış, kullanılmış veya yeni bir ürüne göre daha kısa vadede ömrünü tamamlayabilecek ürünlerin faydası faydalı ömre oranla azaltılmıştır.

Ürünlerin Yaşam Sonu

End of Life

Moda ürünleri yaşam sonunda evsel atıklarla birlikte karıştırılarak belediyelerin çeşitli bertaraf yöntemlerine tabii olması, düzenli çöp sahalarına gömülmesi veya geri dönüşüme katılması gibi senaryoların olması muhtemeldir.

Döngüsel yaklaşımımız ile ürünlerin çöpe gitmesini / yakılmasını engellemekten ziyade bu senaryoyu ürünün yerini alacak yeni bir ürünün üretilmesini engellemeye çalışıyoruz. Nihai bertarafın her hâlükârda gerçekleşecek olması sebebiyle hesaplamalarda yaşam sonu aşaması dikkate alınmamıştır.

Hesaplama Yaklaşımı:Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi (LCA)

Life Cycle

Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi (LCA) bir ürün ve hizmetin beşikten mezara geçen tüm evrelerindeki kaynak, enerji ve çevresel etkileri irdeleyerek değerlendiren bilimsel bir yaklaşımdır. LCA projeleri ISO 14040/44 tanımlanan standartlar çerçevesinde yapılır. LCA yaklaşımında üç farklı sistem sınırı vardır.

“Kapıdan kapıya” yaklaşımında yalnızca üretim aşamasındaki çevresel etkiler değerlendirilip üretim öncesi ve üretim sonrası aşamalar dikkate alınmamaktadır.

“Beşikten Kapıya” yaklaşımında üretim öncesi (hammadde temini, hammadde taşıması gibi işlemler) ve üretim aşamasındaki çevresel etkiler değerlendirilir.

”Beşikten mezara” yaklaşımında ise hammadde, üretim ve üretim sonrası (ürün sevkiyatı, kullanımı ve yaşam sonu evreleri) olmak üzere ürünün tüm yaşam bölümleri dikkate alınmaktadır.

Yenileme merkezimizde ürünlerin hayata dönmesi ile yeni ürün üretiminin önüne geçiyoruz. Bu sebeple kurtarılan emisyon ve su ayak izi hesaplanırken “Beşikten Kapıya” yaklaşımı kullanılmıştır.

Sürdürülebilirlik Danışmanı : Metsims

Kaynakça:

https://unece.org/fileadmin/DAM/RCM_Website/RFSD_2018_Side_event_sustainable_fashion.pdf
https://unfccc.int/news/un-helps-fashion-industry-shift-to-low-carbon
https://ecoinvent.org/